ในช่วงหลายๆ ปีที่ผ่านมา ผมเชื่อว่าทุ�ๆ คนคงคุ้นหูคุ้นตา�ับ�ารรณรงค์ให้ใช้หลอดตะเ�ียบ (Compact Fluorescent Lamp —CFL) �ทน�ารใช้หลอดไส้�บบเ�่าเพื่อประหยัดไฟฟ้า เนื่องจา�เทคโนโลยี CFL สามารถให้�สงสว่างต่ออัตรา�ารใช้พลังงาน (Lumen/Watt) สูง�ว่า �ละยังมีอายุ�ารใช้งานที่นาน�ว่า รวมถึงสร้างความร้อนน้อย�ว่ามา�อี�ด้วย

ปัจจุบันหลอด CFL เหล่านี้ถือว่ามีราคาถู�ลงมามา��ว่า�ต่�่อนมา� �ละถือได้ว่าหาซื้อมาใช้�ทนหลอดไส้�บบเดิมได้โดยง่าย �ต่ตอนนี้อาจจะถึงเวลา�ล้วหรือเปล่า ที่หลอดตะเ�ียบที่เรา�ำลังรณรงค์�ันอยู่นี้ �ำลังจะ�ลายเป็นเทคโนโลยีที่ล้าหลัง�ละเปลืองไฟไปเสีย�ล้ว �ละเทคโนโลยีที่�ำลังจะมา�ทนที่ อาจจะเป็นชื่อที่เราคุ้นหู�ันมานาน�สนนาน นั่นคือ LED (Light Emitting Diode)

ในอดีตที่ผ่านมา LED ถู�ใช้เป็นหลอดไฟขนาดเล็��ับอุป�รณ์อิเล็�ทรอนิ�ส์ต่างๆ เช่นไฟ�สดงสถานะของโทรศัพท์มือถือ หรือป้ายไฟโฆษณาต่างๆ ที่ต้อง�ารความชัดเจน �ต่ด้วยความสว่างของมันคงยังห่างไ�ลจา��ารนำมาใช้เป็น�หล่งให้�สงสว่างในอาคาร ตัว LED เองจึงยังไม่ได้รับ�ารสนใจ �ละ CFL ยังถู�ใช้เรื่อยมา �ต่ทุ�วันนี้เองข้อจำ�ัดเหล่านั้นได้เปลี่ยนไปมา� ปัจจุบัน LED มีค่าความสว่างต่อพลังงานที่ใช้สูงขึ้น�ว่าเดิม ล่าสุดจา�ที่พว�เราได้สำรวจหลอดไฟที่มีขายในประเทศไทย (ในบุ�ถาวร) พบว่าหลอด LED มีค่าความสว่างต่อ�ารใช้พลังงานอยู่ที่ประมาณ 75 Lux/W ในขณะที่หลอดตะเ�ียบ�บบประหยัดพลังงานอยู่ที่ 62 Lux/W นี่ยังไม่พูดถึง�นวโน้มในอนาคตที่คาดเดา�ันว่า LED จะสามารถพัฒนาไปได้ถึง 150 Lux/W [1] �ละ�ม้ว่าหลอด LED ในปัจจุบันจะมีราคาสูง�ว่าหลอด CFL ประมาณ 5 ถึง 6 เท่า �ต่อายุ�ารใช้งานของหลอด LED �็สูงถึง 50,000 ชั่วโมงเมื่อเทียบ�ับหลอด CFL ที่อยู่ที่ประมาณ 8,000 ชั่วโมงเท่านั้น

�ต่�ารคิด�บบนี้�็ยังเป็น�ารคิดที่�คบ เพราะเป็น�ารมอง�ารใช้พลังงาน�ค่ช่วงที่หลอดไฟถู�ใช้งานเท่านั้น ทั้งๆ ที่�ท้จริง�ล้วทั้งวงจรชีวิตของผลิตภัณฑ์หนึ่งๆ จะต้องมี�ารใช้พลังงานตลอด ตั้ง�ต่�ารผลิต ขนส่ง จัดจำหน่าย ใช้งาน ไปจนถึง�าร�ำจัด ซึ่งในจุดนี้จา�งานวิจัยต่างๆ [2,3] พบว่าหา�เปรียบเทียบ�ับพลังงานที่หลอดไฟใช้ตลอดอายุ�ารใช้งาน พลังงานที่ต้องใช้ใน�ารผลิตจะอยู่ที่ประมาณ 2% ทั้ง CFL �ละ LED อย่างไร�็ตาม�น่นอนว่าเพราะหลอด LED ใช้งานได้นาน�ว่า ดังนั้นจึงจะใช้พลังงานใน�ารขนส่ง จัดจำหน่าย �ละ�ำจัดน้อย�ว่า นอ�จา�นี้�ล้วหลอด LED ยังไม่มีสารพิษควบคุมพิเศษใดๆ อย่างที่ CFL มีสารปรอทที่ควรจะได้รับ�าร�ำจัดอย่างถู�ต้อง ซึ่งใช้พลังงานใน�าร�ำจัดสูงขึ้น

�ละเป็นที่น่ายินดี ที่อาคารสำนั�งานคิวบิ�ครีเอทีฟ�ห่งใหม่ของเรา (ที่เดิมเรีย��ันเล่นๆ ว่า Cubic Tower) จะมี�ารประยุ�ต์ใช้หลอด LED ในงาน�สงสว่างภายในบางส่วนอย่าง�น่นอน �ม้ใน�ารใช้งานจริง ยังมีเรื่องท้าทายอี�มา�สำหรับ�ารใช้หลอด LED เพื่อ�สงสว่างในอาคาร ไม่ว่าจะเป็นเรื่องขององศา�าร�ระจายของ�สงที่ต่ำ�ว่าหลอด CFL หรือ�สงที่ขาวจนอาจจะขาวเ�ินไปของ LED ที่อาจทำให้บรรยา�าศของอาคารดู�ปล�ๆ �ต่ถือว่าเป็นความท้าทายที่เราเชื่อว่าหา�เราผ่านพ้นไปได้ จะทำให้เรามีประสบ�ารณ์ใน�ารใช้งาน LED ในงาน�สงภายในอื่นๆ ของคิวบิ�ครีเอทีฟหรือ�ม้�ต่อาคารอื่นๆ ทั่วโล�ในอนาคต ซึ่งเป็น�ารคิดถึงสิ่ง�วดล้อมอย่าง�ท้จริง ไม่ใช่เอา�ต่ตาม�ระ�สอย่างที่เป็นอยู่ทุ�วันนี้